Хөхний хавдар гэж юуг хэлэх вэ?
-Хөхний эсүүдийн өсөлтийг хянах боломжгүй болсноос гаж эсүүд үүсч хөхний хавдрыг үүсгэдэг. Энэ нь тодорхой хэмжээгээр удамшлын өөрчлөлтүүдээс шалтгаалах боловч, өөрийнхөө эрүүл мэндэд анхаарал тавьж чадвал хөхний хавдрыг эрт илрүүлэн эмчилж, эдгэрэх боломжтой.

Хэрвээ Та:
-40-өөс дээш настай
-Биеийн жин нэмэгдсэн
-Хүүхэд огт төрүүлээгүй эсвэл анхны хүүхдээ 35 наснаас хойш төрүүлсэн
-Хөх ямар нэг байдлаар үрэвсэн өвдөж байсан
- Олон дахин үр хөндүүлсэн, үр зулбасан                        .
-Анхны сарын тэмдэг хэт эрт ирсэн, мөн 50 наснаас хойш цэвэршсэн
Хавдар үүсгэдэг хорт бодистой орчинд ажилласан буюу одоо ажилладаг.
/жишээ нь: алтны үйлдвэр, арьс ширний үйлдвэр зэрэг химийн бодистой харьцаж ажилладаг /
-Ээж эсвэл эгч тань 50 наснаас өмнө хөхний хорт хавдраар өвчилж байсан зэрэг нь хөхний хавдраар өвдөх эрсдэлийг ихэсгэдэг байна.

Хөхний хавдрыг эрт үед нь илрүүлэх энгийн 3 арга
-Хөхөө өөрөө шалгах
-Жилд дор хаяж 1 удаа мэргэжлийн эмчид хөхөө үзүүлэх
-Сэжигтэй тохиолдолд хөхний зураг авахуулах

Хөхөө өөрөө шалгах арга:
Хөхний хорт хавдар нь хөхний булчирхай дотор хатуу, бэрсүү шиг зүйл үүсдэг. Үүнийг өөрөө маш хялбар шалгаж болно.

1.Цээжин хэсгээ нүцгэлээд гараа ташаандаа авч толинд харахдаа / хөхний хэлбэр, хэмжээ, арьсны нь өнгө/ хэвийн эсэхийг сайтар ажиглах хэрэгтэй
2.Толины өмнө зогссон хэвээр 2 гараа дээш нь өргөөд хөхөнд хонхор , овгор, товгор байгаа эсэх, хэлбэр нь урьд сарынхаас өөрчлөгдсөн эсэхийг ажигла
З.Дээш харан хэвтсэн байд-лаар зүүн гараа тохойгоороо нугалан дээш өргөөд баруун гарын хурууныхаа өндгөөр зүүн талын хөхийг зөөлөн тэмтэрч үз. Энэ мэтээр нөгөө хөхөө мөн үзэж шалгана.
4.Усанд орж байхдаа баруун гараа дээш өргөн зүүн гарын хурууны өндгөөр баруун хөхийг шалгахдаа арай чанга дарж ямар нэг бэрсүү, ургацаг байгаа эсэхийг шалгана. Энэ мэтээр нөгөө талынхаа хөхийг шалгаарай. Хөхний толгойг эрхий ба долоовор хуруугаар зөөлөн чимхэж, ямар нэг зүйл, шингэн ялгадас шүүс гарч байгаа үгүйг шалгах хэрэгтэй.

Хөхөндөө үзлэг хийхдээ дараах өөрчлөлтүүд байгаа эсэхийг сайтар тодруулж сурах нь өвчин газар авч цааш даамжиран хүндрэхээс сэргийлдэг.

Үүнд: янз бүрийн бэрсүү тэмтрэгдэх, хөхний арьс улайж барзайх, хөндүүрлэж хавдах, хөхний аль нэг хэсэг хэлбэр нь өөрчлөгдөн арьс хонхойх, хөхнөөс цусархаг буюу идээрхэг шүүс гарах, хөхний товч татагдан цааш хонхойх зэрэг байдал. Дээрх шинж тэмдгийн сэжиг илэрсэн бол даруй эмэгтэйчүүдийн болон хавдрын нарийн мэргэжлийн эмчид үзүүлэх хэрэгтэй. Давтан нарийн шинжилгээнд орж оношийг бататгаж эмчилгээг сайн, чанартай, хугацаа алдалгүй эрт хийлгэх нь дараагийн ноцтой хүндрэл аюулаас сэргийлэх болно.

Хөхний хорт хавдрыг хэдий чинээ эрт оношилвол эмчилгээний үр дүн төдий чинээ сайн байдаг. Иймээс жилд нэг удаа заавал эмчид очиж зөвлөгөө авч байх.

Умайн хүзүүний хавдар гэж юу вэ?
Бэлгийн хавьтлын үед умайн хүзүүний ханын давхаргад хөхөнцөр вирус нэвтрэн ордог. Эдгээр вирусын нөлөөгөөр хэвийн эсүүд өөрчлөлтөд орж эсийн гаж хувирал явагдаж хорт хавдар үүсдэгийг эрдэмтэд тогтоосон байна. Энэ вирусын халдвар авсан хүмүүст тодорхой шинж тэмдэг илрэхгүй тул өөрөө мэдэхгүйгээр бусдад дамжуулдаг байна. Умайн хүзүүний хавдар үүсэхээс сэргийлэх боломжтой.

Анхдагч урьдчилан сэргийлэлт:
-гэр бүлдээ үнэнч байх /эхнэр, нөхөр /
-бэлгийн нэг хавьтагчтай байх
-бэлгийн харьцаанд хэт эрт орохгүй байх /18наснаасдоошгүй/
-тохиолдлын бэлгийн хавьтлыг тэвчих, бэлгэвч хэрэглэх
-бэлгийн ариун цэврийг сахих
-архи тамхинаас татгалзах
-умайн хүзүүний хавдар илрүүлэх шинжилгээнд тогтмол хамрагдаж байх

Хоёрдогч урьдчилан сэргийлэлт:
Манай оронд хоёр төрлийн аргыг хэрэглэдэг.
1.Харж оношлох буюу цууны хүчлийн арга
2.Эс зүйн шинжилгээ буюу наалдацын арга

Цууны хүчлийн арга нь: умайн хүзүүнд цууны хүчил түрхэн умайн хүзүү болон хүзүүний сувагт гарч байгаа өөрчлөлтийг энгийн нүдээр харж оношлох арга юм. Орчин үед умайн хүзүүний хавдрыг эрт илрүүлэх хамгийн боломжийн арга нь умайн хүзүүний арчдас авч эсийн хэвийн ба хэвийн бус байгаа эсэхийг богино хугацаанд шалгадаг, гэмтэл учруулдаггүй энгийн сорил юм. Гэхдээ эсийн өөрчлөлт илэрнэ гэдэг нь умайн хүзүүний хавдар үүссэн байна гэсэн үг биш. Тиймээс дахин үзлэг шинжилгээнд хамрагдаж, шаардлагатай эмчилгээг яаралтай хийлгэх нь чухал.

Шинжилгээг үнэн зөв гаргахын тулд хувь хүнээс дараах зүйлийг анхаарах шаардлагатай. Үүнд:
-сарын тэмдэг ирж байх үед шинжилгээ өгөхгүй
-шинжилгээ өгөхөөс 48 цагийн өмнө хориглох зүйлс:

1.бэлгийн хавьталд орох
2.тампон,  жирэмснээс сэргийлэх эм, тос, ариун цэврийн хөөс хэрэглэх
3.шүршүүрт орох, дотуур угаалга хийхийг хориглодог

Умайн хүзүүний хавдрын үед илрэх шинж тэмдгүүд:
-Үтрээний шүүрлийн өөрчлөлтүүд гарах ба эвгүй үнэртэй, цусархаг зүйл гарна.
-Бэлгийн хавьталд орсны дараа үтрээгээр цус гарах ба сарын тэмдгийн үед энгийн үеэсээ илүү бие хүндэрч тавгүйтэх, сарын тэмдэг удаан хугацаагаар үргэлжилнэ.
-Үтрээний шүүрлийн өөрчлөлтөөс болоод маш эвгүй үнэр гарна.
-Бэлгийн хавьтлын болон бусад үед ч аарцаг орчмоор өвдөнө.
-Иймд 30-60 насны эмэгтэйчүүд умайн хүзүүний хавдрыг эрт илрүүлэх шинжилгээнд 5 жилд нэг удаа тогтмол хамрагдан үзүүлж байвал Та умайн хүзүүний хорт хавдраас сэргийлж чадна. Эрт илрүүлж сайн эмчилвэл төгс эдгэрдэг өвчин.