Хийлч Ч.Дэлгэрцэцэг өнөөдөр үдэш Дуурь бүж­гийн эрдмийн театрын тайзнаа “Хийлийн эгшиг” нэртэй уран бүтээлийн тоглолтоо хийх гэж бай­гаа билээ. Түүнтэй ярилц­лаа.

-Өнөөдөр болох тог­лолт таны хэд дэх удаагийн бие даасан тоглолт вэ?
-Энэ удаагийн тоглолт маань миний гурав дахь удаа­гийнх. Анхны тоглолтоо 2006 онд “Хэнтийн өндөр ууланд”, “Үлэм­жийн чанар” нэртэй хоёр цомгийнхоо мялаалга болгож хийж байсан. Харин дараагийнх нь өнгөрсөн онд ардын урлаг, үндэсний хөгж­мийг хослуулсан тоглолт бай­сан. Би ер нь хийж буй уран бүтээлээ жил бүр үзэгч­дэдээ хүргэхийг хичээдэг.

-Тоглолтын хөтөлбөр нь ямар байх вэ?
-Энэ жилийн тоглолтод маань дан сонгодог аяз эг­шиглэнэ. Өөрийн орны хөгж­мийн шилдэг бүтээ­лүүд болон дэлхийн сонгодог урлагийн аязыг төгөлдөр хуур, хийлээр тоглох юм. Тоглолт маань гурван хэ­сэгтэй. Эхний хэсэгт ганцаараа, дараагийн хэсэгт урлагийн гавьяат зүт­гэлтэн, удирдаач Ч.Чинбат болон одоогоос арван жилийн өмнө намайг Хөгжим бүжгийн кол­лежид суралцаж байхад ми­ний багш байсан Ц.Урт­насан багштайгаа хамтран гурвуу­лаа тоглох юм. Харин сүүлийн хэсэгт Монголын хөгжмийн урлагийн сор бол­сон бүтээ­лүү­дийг тоглоно. Энэ хэсэг “Хэнтийн өндөр ууланд” ая­заар эхлэх юм.

-Тоглох зохиолуудаа тодруулахгүй юу?
-Гадаадын бүтээлүүдээс гэвэл И.Брамсын “Унгар бү­жиг”, С.Бах, Ш.Гуногийн “Аве Мария”, Коссакийн “Орос ардын бүжиг” зэрэг арваад бүтээл бий. Харин Монголоос төрийн хошой шагналт Н.Жан­­­­цанноровын бүтээл, мөн төрийн шаг­налт Б.Шара­вын шинэ бүтээл “Амьдралын манан”, төрийн шагналт, ар­дын жүжигчин С.Гончигсум­лаагийн “Ардын гурван дууны найруулга”, ардын жүжигчин Ж.Чулууны “Ардын хоёр дуу­ны найруул­га”, ардын жү­жигчин Б.Дам­динсүрэнгийн “Хэнтийн өндөр ууланд” зэрэг алдартай бү­тээ­лүүдийг тог­лоно. Би өөрөө хөгжим зохио­доггүй, алдар суут хүмүүсийн бүтээ­лийг тоглодог. Тиймээс би тэдэндээ үргэлж мөргөж яв­даг. Тоглолт маань нэг цаг гаруй үргэлжилж 16 бүтээл эгшиглэнэ.

-Дээрх бүтээлүүдийг харж байхад ихэвчлэн ба­рууны орны бүтээлийг сон­гожээ. Цаашид Дорно да­хи­ны хөгжмийн бүтээлүү­дээс тоглож болох уу?
-Маш сайхан санаа байна. Би дээр хэлсэн дээ, жил бүр уран бүтээлээ үзэгчдэдээ тайлагнаж байна гэж. Ингэх­дээ харин жил бүр өөр өөр өнгө аясыг үзэгчдэдээ бэлэг­лэхийг хичээдэг. Энэ жилийн сонгосон бүтээлүүд маань барууны орны хөгжмийн зо­хиолчдынх. Харин ирэх жил магадгүй дан Дорно дахины хөгжмийн бүтээлүүдээр тог­лолт хийж болох юм.

-Таныг хамгийн сайн тоглож чаддаг хөгжмийн бүтээлээ нэрлээч гэвэл ямар бүтээлийг хэлэх вэ?
-Би Хөгжим бүжгийн кол­лежид суралцаж байх үеэсээ эхлэн ардын жүжигчин Ж.Чу­лууны “Ардын хоёр дууны найруулга”-ыг тоглодог бай­сан юм. Энэ бүтээлээр Ж.Чу­луу­ны нэрэмжит “Өсвөрийн хөг­жимчдийн улсын урал­даан”-аас нэгдүгээр байрын шагнал хүртэж байлаа. Тий­мээс би өөрийнхөө тоглодог “цайны” хөгжим гэвэл энэ бүтээлийг хэлнэ.

-Та өнгөрсөн жилийн тоглолтоо гадаадад хийсэн гэсэн. Аль улсад очсон бэ?
-Би тоглолтоороо дэлхий дахинд Монголоо та­ниулахыг хичээдэг. Энэ нь маш өндөр хариуцлага. Өнгөрсөн жилийн тоглолтоо Польш, Орос, Солонгос, Япон зэрэг улсад хийсэн.

-Аль улсын үзэгчид илүү талархалтай хүлээн авсан бэ?
-Оросын үзэгчид. Тэд үнэ­хээр халуун дулаан угтсан. Оросууд хөгжмийн урлагийг маш сайн ойлгодог хүмүүс байдаг юм билээ.

-Тэгвэл энэ удаагийн тоглолтоо гадаадад тоглох уу?
-Хараахан тийм бодол төрөөгүй байна. Харин энэ удаагийн тоглолтоо CD болгон гаргах төлөвлөгөөтэй байгаа. Манай улсад төгөлдөр хуур, хийл хөгжмөөр гаргасан цомог байдаггүй юм билээ. Тиймээс анхдагч CD-г маш сайн хий­хээр ярилцаж байна.

-Тоглолтын тасалбар ямар үнэтэй вэ?
-10 мянган төгрөгийн үнэ­тэй. Энэ жил тасал­бараа нэлээд өвөрмөц хий­хийг зорьсон. Гадны улс ор­ноор явж байхад аливаа тог­лолтын тасалбар нь оролцож буй уран бүтээлчдийн танил­цуулга, тоглогдож буй бүтээ­лүүдийн танилцуулга байдаг юм билээ. Яг тэр жишгээр тасалбараа хийлгэсэн.

Т.Гэрэлмаа