Ёкозуна Асашёорюү Монгол хүний ид хавыг гайхуулж, мэргэжлийн сүмогийн түүхэн дээд амжилтуудыг эвдэж, Монгол түмэн халгиж баярлаж байсан цаг саяхан. Эрэмгий, аагтай, дайчин аваргаа харах бүртээ Монгол түмэн асар их эрч хүчийг олж авдаг байв.

Харамсалтай нь их аварга маань гэнэтийн шийд гаргаж, мэргэжлийн сүмог энэ өдрөөс орхих болсноо зарлалаа.

Японд хэвлэлийн хурал зарласных нь дараа их аваргын аав Д.Долгорсүрэнтэй ярилцсанаа хүргэе.

-Аварга маань зодог тайллаа. Та бүхний хувьд энэ гэнэтийн шийдвэр байсан уу?
-Тийм ээ. Хүүтэйгээ ах нь ярьж амжаагүй л явна. Ийм шийд гаргаж байгаа хүн мэдээж сэтгэл санаа нь хэцүү л байгаа байх. Одоо ээж, охин дүү нь хамт байгаа. Өчигдөр Х.Пүрэвбадам "Хүү маань зодог тайлах боллоо" гэдгийг утсаар надад дуулгасан. Өөрөө тэгж шийдсэн байна лээ.

-Та хүү дээрээ очих уу?
-Хүү юу гэхнэв. Харж байгаад болно доо.

-Ийм мэдээг гэнэт сонсоод хүн бүр цочирдсон. Амжилт, ялалт бүхнээ орхих ямар хүнд байгаа бол гэж бодохоос олон хүний зүрх шимширч байх шиг байна?
-Үнэндээ хүндхэн л байна. Яасан лут өдөр юм бэ дээ.../ хэсэг хугацаанд дуугүй болов/ Яадаг юм бол доо. Миний хүү уран хурц барилдаан, бяр чадлаараа мэргэжлийн сүмог сонирхолтой болгож, дэлхий дахины анхааралд байлгаж чаддаг байсан. Ийм явдлын дараа сэтгэл үймэрдэг л юм байна.

-Сүмогийн бүх амжилтыг эвдэх бүрэн бололцоо байсан ч Япончууд дарамталсаар байгаад гаргачихлаа. Иймд Японы ЭСЯ руу улаан лооль шидэж, эсэргүүцлээ илэрхийлье гэсэн уриалга интернетээр дүүрсэн байна?
-Тэгж болохгүй шүү. Хоёр улсын харилцаанд сэв сууна, ёстой хийж болохгүй үйлдэл гэвэл тэрийг хэлнэ. Олон түмэн фэнүүд нь маш ихээр эмзэглэж байгаа. Тэглээ гээд ааш, омгоо Японы ЭСЯ-нд гаргаж болохгүй шүү дээ.

-Баяртай Асашёорюү Акинори, сайн байна уу Долгорсүрэнгийн ДАГВАДОРЖ гэж хэлж байгаадаа фэнүүд нь сэтгэл дундуур байгаа. Гэхдээ түүнийг эх орондоо ирэхийг бас тэсэн ядан хүлээж байна?
-Хүнд байгаа нь ойлгомжтой. Гэхдээ Монгол түмнээ баясгах баяр наадам зөндөө хүлээж байна. Удахгүй эх орондоо ирэх байх аа.

-"Хөөгдөж гарч байснаас хаалгыг нь савж гарсан нь дээр. Баяртай сүмо, ямартай ч Монголын үзэгчээр цөөрлөө гэдгийг" эх орончид илүүтэй хэлж байна. Сүмог үзэх хүн одоо байхгүй болох вий гэдгээс Япончууд хүртэл өөрсдөө эмээж байгааг хэвлэлүүд дамжуулж байна. Ямартай ч аварга маань ээжийнхээ гарын хоолыг идээд, амжилтаа эргэн үзүүлэх болсонд бид бүгдээр баяртай явсан юмсан?
-Ээжийнхээ гарын хоолыг идээд сайхан байна, ээж маань дэргэд байгаа болохоор эх орон минь хажууд байх шиг санагдаж байна гэж байсан Миний хүү цаг зуурын хүн биш жинхэнэ Монгол бөх гэдгээ Японы сүмогийн дэвжээн дээр харуулж чадсан.

-Японы хэвлэлүүд, учир нь олдохгүй янз бүрийн шахалт их аваргыг маань зодог тайлахад хүргэлээ. Өөрийн бөхийн амжилтыг хэвээр нь үлдээж, Монгол ёкозунаг явуулж чадсандаа тэдний бах ханаж байгаа болов уу?
-Японы шар хэвлэлүүд өчүүхэн жижиг зүйлийг хэмжээлшгүй том болгож бичсээр байгаад өнөөдөр миний хүүг зодог тайлахад хүргэлээ. Тэд хүүгийн минь эсрэг асар олон сенсаацийг өдөр бүр гаргадаг байсан. Японы хэвлэлүүд олон жил бичиж, амжилт гаргах бүрт нь "зовж, шаналж" байсан. Тэр хэрээр хүүг маань зодог тайлж байгааг мэдээд тэдний сэтгэл санаа тайвширч байгаа байх гэж бодож байна. Тэд өнөөдрөөс эхлээд бүтэн нойртой амрах байх.

-1997 оноос хойш Японы хэвлэлүүд аваргыг маань мөрдөж, ямар нэг өө сэв гарахыг хүлээдэг байсан гэдэг?
-Тэр үнээн. Японы хэвлэлүүд туж дайрч байсан. Үргэлж өө сэв эрж хайна. Гэрийн гадаа хонож өнжинө. Амар заяаг нь үзүүлэхгүй. Олон дарамт байсан. Алийг нь гэхэв. Өчүүхэн жижиг юмыг уулын чинээ болгоход нь эхлээд гайхдаг л байлаа. Сүүлдээ ч тоохоо больсон доо. Хүний нутаг л бол хүний нутаг шүү дээ. Миний хүү гэхдээ хүний нутгийн дэвжээнд тасархай амжилт үзүүлж чадсан. Бахархалтай байлаа. Дэлхийд Монголыг таниулсан, Монголын нэрийг гаргаж чадсан хүүгээрээ бид хэзээд бахархах болно.

-Энэ удаагийн дуулиан ч зохион байгуулалттай байсан байх гэсэн хардлага төрөөд байгаа. Гомдол мэдүүлэхгүй гаж байсан хүн гэнэт цагдаагийн газар гүйж очоод мэдүүлэг өгч байдаг нь гайхал төрүүлдэг?
-Сая Японы хэвлэлээр элдвээр бичээд эхлэхэд нь "Хүүгээр минь дахиад л оролдоод эхэллээ дээ" гэж бодсон. Оролддог, дайрдаг нь эхэллээ гэж бодсон. Цаашаа барилдаад түрүүлэх ирээдүй олон байсан. Миний хүү томоохон зорилгуудыг өмнөө тавьчихсан явсан. Жинхэнэ барилдаан үзүүлэх бяр амтагдсан тасархай үе дээрээ өчүүхэн юмаар шахаанд орж, элдвээр чичлүүлсээр зодог тайлахдаа хүрч, бүх зүйл талаар өнгөрлөө.

-Босоо хийморьтой аварга маань эх орондоо ирээд, уран мэхийг үзүүлж, үндэсний бөхөөрөө барилдаасай гэдгийг хүн бүр хүсч байна. Тэр тусмаа унтаа байдалд орсон Монгол бөхөд шинэчлэл хийж ч мэднэ?
-Эх орондоо ирээд, үндэснийхээ бөхөөр барилдвал сайхан л байх болно. Амжилт гаргана гэдэгт нь итгэлтэй байна. Нас байна, мэдрэмж байна, ард түмэн нь байна. Тэгэхээр үндэсний бөхөөрөө барилдахад болохгүй юм алга. Аав нь барилдаж явсан, угаас Монгол хүн учраас жинхэнэ уран барилдааныг үзүүлэхийг үгүйсгэхгүй. Ах нь барилдана гэвэл хамгийн түрүүнд дэмжинэ. Миний хүүгийн ирээдүйн зам сайхан байна.

Д.Ариунаа