УИХ-ын чуулганы баасан гарагийн /2026.09.25/ нэгдсэн хуралдаанд Ерөнхий сайд Н.Учрал гишүүдийн асуултад хариулж байна.

УИХ-ын гишүүн С.Цэнгүүн, Бид өнгөрсөн өвлийг 50МВт-ын дутагдалтай давсан. Ирэх өвөл 150МВт дутагдана. Өнгөрсөн өвлөөс гурав дахин их эрчим хүчний дутагдалтай бид нүүр тулж байна. Гэтэл МАН-ынхан сайдын суудал ярьсаар байгаад нэг жилийг алдаж байна. Бид хоёр жилд 600 тэрбум төгрөгөөр БНХАУ-аас нүүрс худалдаж авсан.

Гэр хороололд 220 мянган өрх амьдарч байгаагийн 42 хувь буюу 92 мянган өрх нь монгол гэрт амьдарч байна. Нэг айл тус бүрийг 1-3 сая төгрөгөөр дулаалбал 276 тэрбум төгрөг зарцуулах байв. Нэг айлд нь 1.5КВт/цагийн чадалтай цахилгаан халаагуур тавьсан бол бидэнд 130МВт цахилгаан эрчим хүч дутагдана. Энэ бүхнийг хийх боломж, мөнгө нь байсан юм. Үүнийг хийсэн бол Улаанбаатар хотын утааг 42 хувиар бууруулах бодит шийдэл байв.

Хэдий хүртэл бид түлээд дуусах нүүрсэнд мөнгө зарцуулах вэ? Нэг их наядыг нүүрс авахад зарцуулаад байх уу, үр дүнтэй шийдэлд төвлөрөх үү?

Ерөнхий сайд Н.Учрал, Би ажил аваад эхний ээлжинд цахилгаан станцуудаар явж, өвөлжилтийн бэлтгэлд анхаарал хандуулсан. Бид урд хормойгоороо хойдхоо нөхсөөр эцэст нь үнэнтэй нүүр тулж байна.

Энэ өвөл 1950 МВт-ын эх үүсвэр шаардлагатай. Таван байршилд сэргээгдэх эрчим хүчний станц барьж байгаагийн гурав нь 70 хувьтай байна. Төр, хувийн хэвшлийн түншлэлээр үр дүнтэй ажиллаж байна. Монгол гэрийг дулаалахтай санал нэг байна. Гэр дулаалах хөнгөлөлттэй зээлийн хөтөлбөр хэрэгжүүлнэ. Жил бүр Хятадаас түлш авдгийг болино.

С.Цэнгүүн, Оюутолгойн ногдол ашгаар дутуу орхисон 10 аймгийн дулааны станцын бүтээн байгуулалтыг үргэлжлүүлнэ гэж байна. Бид 150 сая ам.доллар зарцуулсан ч нэг ДЦС ашиглалтад ороогүй.

Өнгөрсөн 2-р сард Эрчим хүчний яамны Төрийн нарийн бичгийн дарга Н.Тавинбэх зөвлөхөөрөө дамжуулан 7 тэрбум төгрөг шамшигдуулсныг АТГ тогтоож, тэр хүний гэрт нэгжлэг хийсэн. Тэр юу болсон бэ? Одоо Оюутолгойн ногдол ашгаар дутуу ДЦС барина гэж байна.  Та авлигачдадаа хэзээ хариуцлага тооцох юм бэ?

Н.Учрал, Эрчим хүчний салбар болохгүй болсон нь үнэ. Арван аймгийн ДЦС-ын төслийн хэд хэдийг нь очиж үзсэн. 25-50 хувийн гүйцэтгэлтэй санхүүжилт нь зогсож, Солонгосын компани нь шүүхэд дуудагдаад байна. Тэгэхээр энэ станцууд жил ирэх тусам хэрэггүй болж байна.

Энэ станцуудыг үргэлжлүүлж барих уу, ингээд мартах уу? гэдэг сонголттой тулж байна. Солонгосын Экзим банкны зээлийн санхүүжилттэй төсөл. Цаашид энэ зээлийг төлмөөргүй байна, зогсоох ёстой.

Хүнтэй холбоотой асуудал нь шүүхэд очсон. Шүүх шийднэ гэв.